17-06-09 20:00
Nederlandse wetenschappers kunnen 133 miljoen euro per jaar besparen door over te stappen op een open access publicatiemodel. Dat heeft een Australische econoom becijferd, in opdracht van SURFfoundation.
Bij het huidige publicatiemodel geven universiteitsbibliotheken en onderzoeksinstellingen jaarlijks veel geld uit aan abonnementen op wetenschappelijke tijdschriften, waarvan het grootste deel inmiddels digitaal wordt verspreid.
In de studie ‘Costs and Benefits of Research Communication: The Dutch Situation’ zijn drie publicatiemodellen vergeleken. Het grootste voordeel biedt het open access-model waarbij de onderzoeksfinancier of -instelling betaalt voor publicatie en het artikel vervolgens vrij toegankelijk is. Dit model zou de wetenschappelijke wereld per jaar miljoenen euro’s opleveren.
Uitgevers van wetenschappelijke tijdschriften zouden hierdoor veel inkomsten mislopen, maar dat is volgens econoom John Houghton niet te vermijden. Het is veel bibliothecarissen al jaren een doorn in het oog dat er veel geld betaald moet worden voor onderzoeksresultaten die niet zelden in eigen huis tot stand zijn gekomen.
Volgens Houghton levert open access niet alleen een aanzienlijke besparing op aan licentiekosten, maar verbetert het ook de toegankelijkheid van onderzoeksinformatie, voor zowel onderzoekers als de samenleving in brede zin.
In Europees verband worden er momenteel een aantal initiatieven ontplooid op het gebied van open access publishing. Veel universiteiten beheren zelf ook een groeiende collectie digitale boeken en artikelen. Een overzicht van repositoria is te vinden op deze pagina.
