23-12-11 14:19
Onlangs vroeg de redactie van Boekblad mij om terug te kijken op 2011 en iets te zeggen over onze plannen voor komend jaar, voor het jaaroverzicht dat binnenkort in Boekblad verschijnt. Mijn bijdrage is hier nu in iets gewijzigde vorm te lezen.
Voor Eburon was 2011 een topjaar. We hebben nog nooit zoveel boeken verkocht, zowel op papier als digitaal. Onze omzet uit boekverkoop is dan ook gestegen. We zijn van oudsher niet zo afhankelijk van de fysieke boekhandel, dus de verschuivende verkoop richting online kanalen pakt voor ons alleen maar positief uit. Daarbij hebben we een aantal aantrekkelijke titels gehad, mede dankzij TenPages en de toegenomen zichtbaarheid van het Eburon Business imprint waarmee we in 2010 van start gingen.
Daarnaast merken we dat onze (online) marketinginspanningen steeds meer vruchten afwerpen. En we hebben veel leuke experimenten gedaan, met bijvoorbeeld gepersonaliseerde ebooks, ebooks die op locatie gedownload kunnen worden en de start van onze Eburon Elements reeks, met beknopte ebooks gericht op mobiele lezers.
Groeiende ebookverkoop
Mede als gevolg van een flitsende start van Eburon Elements nam onze ebookverkoop snel toe. In juli bedroeg het aandeel van digitale boeken zelfs 27% van de totale boekverkoop (goed voor een kleine 7% van de netto omzet uit verkoop). Toch vond ik de groei over het hele jaar gezien langzamer gaan dan gedacht. Dat komt volgens mij mede doordat er nog steeds geen partij is opgestaan die een flink ebookaanbod combineert met een groot gebruiksgemak (snel/eenvoudig ebooks kopen vanaf een ereader). Apple heeft dit wel met de iBookstore, alleen hebben zij geen aandacht besteed aan de opening hiervan.
Opmerkelijk vond ik de snel toenemende publieke 'acceptatie' van het kraken van drm en het illegaal downloaden/verspreiden van ebooks (ook die van mij!). Zelfs senioren geven elkaar DVDtjes met duizenden ebooks erop en vinden dat alleen maar handig. Opmerkelijk vond ik ook het 'boekenvak bashen' in vele kranten en magazines, de tweede helft van dit jaar. Het is voor het eerst dat de branche publiekelijk zo negatief wordt besproken. Deels terecht, maar er was ook veel napraterij.
Verlamd
De branche zelf reageert echter als verlamd op de ontwikkelingen. Kijk maar naar het gesteggel rond het digitaal platform. Dat geeft volgens mij goed aan hoe verdeeld het boekenvak is en hoe uiteenlopend de belangen zijn. Het is allang geen gezellige 'club van boekenvakkers' meer en ik vraag me wel eens af of de beleidsbepalers wel voldoende kaas hebben gegeten van de andere wetten die gelden in het digitale tijdperk.
Het traditionele boekenvak zal nooit meer hetzelfde zal zijn, dat is denk ik in 2011 wel duidelijk geworden. De komende jaren zullen we zien dat er nog veel meer gaat veranderen en verschuiven, maar de trein is vertrokken. Verdere digitalisering, verdwijnen van boekhandels, toetreden van 'branchevreemde' spelers, toenemende concurrentie van niet-boekachtige content (apps, video, social media), het zijn maar een paar onderwerpen waarmee het vak te maken krijgt.
Plannen voor 2012
Ik denk dat de groei van fysieke boekverkoop bij Eburon nog wel even zal toenemen, maar ik ga ervan uit dat de piek in 2012 wel bereikt zal worden. Daarnaast zal de ebookverkoop flink gaan toenemen, vooral als Kobo en Amazon eenmaal actief zijn en Apple wat meer aandacht besteedt aan de iBookstore.
Het accent zal liggen op het verder uitbouwen van Eburon Elements, door goede auteurs aan te trekken die wel wat zien in digital only publishing. En verder gaan we nog meer inzetten op (online) marketing en het uitbouwen van ons bereik (via social media als twitter, facebook, maar ook via ouderwetse emailmarketing). Verder willen we weer volop experimenteren, o.a. met een iPad app waarin we iets heel unieks gaan doen (denk ik ;).
Het wordt hoe dan ook een spannend jaar. Ik wens hierbij iedereen veel succes en wijsheid toe en tot in 2012!