Kunstgeschiedenis

Philipp Otto Runge geldt als een van de radicaalste vernieuwers van de Duitse schilderkunst aan het begin van de 19de eeuw. De reden: hij brak met de heersende classicistische traditie en zocht naar nieuwe wegen voor de kunst. Échte kunst, zei Runge, is als religie: zij is spreekbuis van het onzichtbare, onvatbare, oneindige. Maar is dát werkelijk de betekenis van Runges werk? Zijn zijn schilderijen doorgeefluik van de goddelijke stem?

Dit boek gaat over het samenspel tussen architectonische vorm en liturgische functie in de kerkelijke architectuur. Kerkgebouwen zijn niet te begrijpen zonder een idee van het gebruik ervan in de eredienst. Tegelijkertijd waren de architectuur, de inrichting en decoratie zelf een factor in de vormgeving en het effect van het ritueel. De objecten van deze studie zijn de drie belangrijkste vroegchristelijke kerkgebouwen van de stad Rome: de onder keizer Constantijn gebouwde grote basilieken van het Lateraan en van St.-Pieter en de vijfde-eeuwse basiliek van Santa Maria Maggiore.

Deze studie gaat uit van drie der vroegste werkjes van de 17de eeuwse Rotterdamse schilder Cornelis Saftleven (1608-1681). Het betreft een tekening en een tweetal, tot dusver anonieme, maar met zekerheid toeschrijfbare schilderijtjes die, wat ontstaanstijd, onderwerp en presentatie aangaat, nauw met elkaar samenhangen. Zowel de tekening als de schilderijtjes zijn nog tijdens de leerjaren van de debuterende kunstenaar ontstaan.

Some of Rembrandt's most significant works are portrayals of female figures. These images encompass a wide range of figures: mythological heroines, the mother of Christ or the women he lived with, such as his wife Saskia van Uylenburgh and Hendrickje Stoffels; there are portraits of women from wealthy Amsterdam, alongside poverty stricken street vendors or nude models. These portrayals reflect Rembrandt's intense dialogue with pictorial tradition, the cultural and social climate in the seventeenth-century Netherlands and his highly individual image of the feminine.

Op een kleine groep na was de positie van veel beeldend kunstenaars tussen de twee wereldoorlogen, weinig florissant. Armoede en maatschappelijke onrust overheersten in deze periode. Zeker niet de overheid, maar kunstlievende particulieren ondersteunden de kunstenaars met verschillende acties. In Den Haag speelden bijvoorbeeld het in 1922 opgerichte Nederlandsch Kunstverbond en vanaf 1932 het Comité de Kunst in Nood een cruciale rol. In dit boek wordt een tot op heden onbekende verzameling in kaart gebracht.

The Animal Substitute takes art research in a new direction. It combines art history, ethnology, anthrozoology, analytic aesthetics, and art sociology to capture the sociocultural embeddedness of art without driving the material art object to the margins of attention. It reveals how new art and image practices can originate in the present and closes with a meditation on how art and image-making may have originated in the Palaeolithic past.

Op 25 januari 1973 begaven drie jonge mannen zich naar de notaris om de statuten van Stichting Filmhuis Delft te ondertekenen. Wat bracht hen ertoe deze stap te zetten? Met het boek Voor een beter filmklimaat, dat verschijnt ter gelegenheid van het 35-jarig bestaan van het Delftse Filmhuis, presenteert Winnie de Keizer “een heldere, vlot geschreven, gedetailleerde en strak gecomponeerde microgeschiedschrijving.

Dit boek presenteert meer dan 100 wapens uit de periode van 1100 tot 1550 in het Koninklijk Nederlands Legermuseum. Technische beschrijvingen en commentaren gaan in op vorm, materiaal, constructie, datering en tactisch gebruik. Ieder wapen is geïllustreerd met foto’s. Tekeningen verduidelijken terminologie, constructie en gebruik.